Блоги LEPEL.BY
БЛОГИ


 


Блог Валадара Шушкевiча

Блукач Валацужны:

24.06.2012 (20:01) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

Паклікала Валацугу галоўная арганізатарка турызму і народных абрадаў на Лепельшчыне Вольга Маханенка ўзяць удзел у святкаванні Купалля ў фермерскай гаспадарцы “Люгжына”, што на возеры Люкшына. З-за адной даты нельга было адмовіць -- 23 чэрвеня, Дзень летняга сонцастаяння, калі народнае свята адзначалі нашы прашчуры тысячы гадоў таму назад.

Дзень выдаўся змрочны, пахмурны, з раніцы дождж імжыў. А пад 19 гадзін, на колькі быў прызначаны пачатак урачыстасці, хмары дружна ўцяклі за небакрай, і прастору запаланіла лагоднае сонечнае святло. Валацугаў “Дракон” ад гарадскога мікрараёна Сельгастэхніка да галоўнага корпуса “Люгжына” намераў 13,1 кіламетра. Праўда, апошнія 1,3 кіламетра давялося папацець, лавіруючы паміж глністымі каляінамі з вадой. Толькі вынырнуў з ляска да брамы фермерскай гаспадаркі і аслупянеў -- транспарту панаехала столькі, што “Дракона” няма куды ўціснуць.

Блукач Валацужны:

23.06.2012 (10:56) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

Кожны, хто едзе на Мінск, паміж комплексам прыдарожных паслуг "Гасцінны двор" і паваротам на Верабкі бачыць дарожны ўказальнік "Славутасць" у форме пялёстка з надпісам, што па Верабскай дарозе знаходзіцца гарадзішча І -- ІІІ стст., якое адносіцца да культуры штрыхаванай керамікі. Аднак па ўказальніку помнік археалогіі ніхто не знойдзе, паколькі ён хаваецца ва ўрочышчы Рэпішча за кіламетр ад вёскі і называецца Плоскай гарой за сваю форму: у даўніну вершаліна штучна зрэзана, пляцоўка мае даўжыню 68 і шырыню 40 метраў. Гіганцкія сосны вершаць Плоскую гару -- не дацягнулася да іх тэхніка лесанарыхтоўшчыкаў. Археолагамі гарадзішча пачало даследавацца з 1972 года. Сёлета раскоп рабілі апошні раз. Яго ахайна зраўнялі з паверхняй гары.


Другім днём летняга сонцастаяння вырашылі правесці на Плоскай гары свой з’езд прадстаўнікі вялікага верабскага роду Шушкевічаў. Праўда, у выніку жаніцьбы папярэднікаў некаторыя носяць іншыя прозвішчы, аднак кліч продкаў дакаціўся і да іх сэрцаў. Перашкаджаў дождж, таму між соснамі Васька Азаронак з Юрмалы нацягнуў поліэтылен.

Блукач Валацужны:

22.06.2012 (06:33) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

Цяпер рэдка хто звяртае ўвагу на ледзь прыкметны падмурак, што схаваўся ў вузкім барку, аточаным дарогай Чарнаручча -- Красналукі і ракой Эсай перад самай вёскай Юшкі. Даўжыня падмурка 18 крокаў, шырыня -- 10. Унутры разросся гаёк, валяюцца гнілыя галавешкі, тоўчаная цэгла, фрагменты драўляных мацаванняў.

Пры жаданні можна паспрабаваць разабраць абгарэлыя бярвенні, аднак гэта нічога не высветліць.

Читать дальше...       430     1 
Блукач Валацужны:

20.06.2012 (18:16) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

Па традыцыі свядомыя лепельцы 19 чэрвеня наведалі вёску Бычкі на Ушаччыне, дзе нарадзіўся народны пісьменнік Беларусі, які апісваў ваенныя падзеі ў рэальным кантэксце, за што не меў пашаны ў асяроддзі ўладу трымаючых. (Памёр Васіль у 2003 годзе).

Лепельцаў ведалі многія шанавальнікі памяці вялікага Быка (такое сапраўднае прозвішча пісьменніка, якое абрусілі яго папярэднікі на лад акупацыйнай дзяржавы). Таму віталі прадстаўнікоў суседняга раёна шчырымі абдымкамі. Валацуга абняўся з пісьменнікам-гісторыкам Уладзімірам Арловым, узрадаваў, назваўшыся лепельцам, вядомага мастака перформансу Аляксандра Пушкіна, дамовіўся сустрэцца з ім у Лепелі за пошукамі Цмока.

Читать дальше...       370     1 
Блукач Валацужны:

19.06.2012 (07:03) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

Першую частку Оды пісаў у жніўні 2001 года.

Колькі б вандроўнік ні падарожнічаў, кожнае месца начлегу назаўсёды фіксуецца ў яго памяці. І няважна, маляўнічы гарысты краявід яно сабой уяўляе, ці прыпадае на дрыготкую балоцістую купіну. За стацыянарна праведзеныя вечар, ноч і раніцу той кавалачак прыроды ператворыцца ў твой дом. І ўсё дзякуючы нязменнай спадарожніцы кожнага вандроўніка -- палатцы.

Блукач Валацужны:

17.06.2012 (05:53) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

Бензін у баку на рэзерве, хмары на небе ненадзейныя… Куды кінуцца ў вольны дзень? Вядома, бліжэй да прыроды і далей ад цывілізацыі. На Эсу! За Забаенне.

За Забаенскімі могілкамі спусціўся з гары ў эсенскую пойму. Упёрся ў брод ці пераезд, які зрабіў нейкі бульдазерыст, з абодвух бакоў ракі зрэзаўшы бераг. Няхай мне мае паганскія багі язык адсякуць, калі пакрытыкую чалавека за такую дзейнасць -- трэба ж людзям неяк перабірацца на той бок, дзе раскінуўся бор пад назвай Бор з процьмай ягад ды грыбоў. Паспрабаваў пераходзіць брод. Але маёй рашучасці ў заўсёды халоднай Эсе хапіла толькі да трусоў. Там жа, ведаю, можна і па шыю схавацца ў сцюдзёнай вадзе.

Блукач Валацужны:

15.06.2012 (10:38) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

Пры руху па шашы Мінск -- Віцебск, адразу за абрэзанай ёй гарадской вуліцай Партызанскай, адгаліноўваецца даволі шырокая дарога. Толькі з’езд заасфальтаваны, а ўся яна пясчаная.

Читать дальше...       423     1 
Блукач Валацужны:

10.06.2012 (11:05) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

У парку паставілі скульптуру Русалкі.

Спрытная маладзіца, хоць і з хвастом замест ладных ляшак. Толькі незразумела свядомаму люду, якое дачыненне мае міфічная істота да Лепельскага возера ці гарадскога парку. Так, жывуць Нячысціцы ў кожным вадаёме. Безумоўна, шмат іх і ў Лепельскім. Але ж ніводная з іх нічымасаблівым не вызначылася, інакш была б народам прыдуманая нейкая там легенда або паданне аб незвычайных паводзінах ці дзеяннях напаўмаладзіцы-напаўрыбіны. Так што Русалка ў парку – усяго толькі пустая скульптура.

Блукач Валацужны:

05.06.2012 (21:13) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

Адзін вельмі высокапастаўлены дуст назваў сябе праваслаўным атэістам. З яго смяяліся. У тым ліку і я. Абракадабра слоў атрымалася. Аднак, паразважаўшы над фактам, прыйшоў да высновы, што і я ёсць антыхрысціянскі, антыбахайскі, антыбудысцкі, антыіндуісцкі, антыісламскі, антыіудаісцкі атэіст. Прызнаю адзіную веру -- паганскую. Я -- паганец.

Паганства (з лацінскага paganus, што азначае “мясцовы жыхар, мужыцкі”) -- сістэма рэлігійных культаў, якія адухаўляюць навакольныя рэчы і з’явы прыроды (дрэвы, жывёл, Сонца, навальніцу і да т.п.) У больш агульным сэнсе -- не прызнаюць монаатэізм -- адзінага бога.

Блукач Валацужны:

03.06.2012 (07:30) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

Упершыню пачуў пра сажалку за Аршанскай шашой насупраць вытворчай базы лясгаса яшчэ напрыканцы 80-х гадоў -- тады ў ёй утапіўся першакласнік. Пасля здаралася бываць у тых мясцінах некалькі разоў, можна сказаць, без прычыны. На гэты раз падаўся туды спецыяльна, каб даследаваць прыгарадную мясцовасць. Хаця прыгараднай яе наўрад ці назавеш, паколькі цяпер там паступова забудоўваецца мікрараён прыватнага сектара “Поўдзень-1”.

Тая мясцовасць за Аршанкай у 80-я гады рыхтавалася пад завод шасцерань, які збіраліся пераносіць з Мінска ў Лепель. Пад яго нулявы цыкл паспелі навазіць незлічоную колькасць грунту. Напамінкам аб грандыёзнай задумцы засталіся тры невядома для чаго выкапаныя сажалкі, вежавыя канструкцыі растворнага вузла, які некалькі гадоў эксплуатаваўся і пасля згортвання работ.

Блукач Валацужны:

30.05.2012 (07:57) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

Апошні мой перадпенсіённы адпачынак -- бясснежнымі Калядамі 13 дзён не дашукаў палескіх нячысцікаў. Куды кінуцца цяпер? А падамся ў суседнія раёны, дзе не так часта даводзілася быць. І не грамадскім транспартам, а на сваім нязменным “Драконе”. Без спецыяльнага маршруту -- дзе захачу, там і пастаўлю палатку.

Выехаў у суботу 19 мая. Першую ноч меркаваў правесці на беразе мізэрнага ўшацкага азярца Адворненскае, аднак жыхар вёскі Адворня паведаміў, што возера ўзнялося, да яго не падысці. Такім чынам быў вымушаны ехаць на ўжо знаёмы бераг полацкага возера Янова, за вёску Бікульнічы, дзе вялізныя крушні з каменных глыб -- не што іншае, як руіны старадаўняй абсерваторыі.

Быў там неаднойчы, шмат чытаў у інтэрнэце аб назіраннях першабытных астраномаў. Таму проста аддаў даніну павагі грозным руінам і абсталяваў бівак на самым беразе Янова.

Читать дальше...       423     2 
Блукач Валацужны:

28.05.2012 (03:42) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

За вёскай Красналуцкага Валосавіцкага сельсавета, у бок суседніх Кавалевічаў,высіцца сярод поля вялікая каменная глыба.

Не спрадвеку яна выклікала ўражанне сваімі памерамі, бо некалькі дзесяткаў гадоў таму назад сярод кустоўя тырчаў з зямлі звычайны валун. Пачалі меліяратары праводзіць там культуртэхніку. Аднаму магутнаму трактару С-100 камень не паддаўся. Тады на дапамогу прыгналі другі “С”. Дзень раўлі ад перанапругі маторы, пакуль выцягнулі з зямных нетраў гіганцкую глыбу. Назаўтра адзін трактар паехаў на іншы аб’ект, а другі так і не скрануў з месца прышэльца з далёкай Скандынавіі.

Блукач Валацужны:

19.05.2012 (14:00) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

-- Шмат гадоў таму назад я абкошваў урочышча Пад Ліпамі. Кожны раз абедаць сядаў на валун, які выдзяляўся сярод іншых большымі памерамі. У прадаўгаватую ямку пасярод каменя, якая нагадвала след чалавека, клаў яйкі, каб не скаціліся на дол. Пасля таго, як “Лепельскі край” надрукаваў серыю матэрыялаў пра Поўсвіжскі камень-следавік, па фотаздымках вызначыў, што прыямак на тым валуне не што іншае, як след чалавечай нагі. Таму і паклікаў Валацугу ў Красналучку.

Жыхар вёскі Красналучка Валосавіцкага сельсавета Уладзімір Няміра распавядаў аб адкрытым ім камні-следавіку па меры нашага прасоўвання па закінутым полі да аб’екта ўласнага адкрыцця.

-- Няўжо раней ніхто не цікавіўся рэдкім каменем? У Беларусі знойдзена ўсяго сотня следавікоў, а на Лепельшчыне да гэтага часу -- адзін, Поўсвіжсі. Яго дакладней было б называць Залескім, бо знаходзіцца бліжэй да Залесся, чым да Вялікага Поўсвіжа…

Блукач Валацужны:

18.05.2012 (23:03) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

Прыехалі ў Лепель з Піцера Цярэнці 61 з жонкай Галькай. Прычапіліся да мяне: арганізуй рыбалку. Кажу, што спецыялізуюся на пошуках нячысцікаў, а рыбалоў з мяне бы з казла пісарчук. Вязі і ўсё, кажуць, на тое ты і Валацуга.

Куды ж, думаю, іх адтарабаніць? У мяне нідзе рыба не вудзіцца. Узгадаў,як трактарыст-меліяратар Міснік называў сваім любімым вадаёмам чашніцкае возера Жэрынскае. Дай думаю, туды іх і адапру. Балазе машына і бензін іхнія.

Да Чашнікаў тры дзесяткі кіламетраў, ды да Жэрынскага палова гэтага. Едзем уздоўж вадаёма. Шукаем перпендыкулярны з’езд да яго. Спыняемся. Вялізнае возера бы на далоні. Размотваем вуды.

Блукач Валацужны:

18.05.2012 (09:38) — 6 лет назад


Вандроўныя нататкі старога валацугі

На Лепельшчыне не знойдзецца чалавека, які б не чуў пра помнік прыроды “Цар-дуб, што знаходзіцца ў апусцелай вёсцы Тадуліна. Ніхто не можа ўстанавіць, колькі канкрэтна яму гадоў. Кажуць, што ад 350 да 500. Лесаахоўная служба клапоціцца аб велікане. Ён абгароджаны замацаваным на валунах сімвалічным тоўстым ланцугом. Побач пастаўленыя лавы-калоды для адпачынку, стол з таўшчэзнага пня, альтанка, шыльда з інфармацыяй, што ўнікальнае дрэва з’яўляенцца помнікам прыроды і ахоўваецца дзяржавай, абсталяваны ачаг для вогнішча, замуравана дупло, каб у яго не траплялі атмасферныя ападкі.






Темы автора






Последние комментарии


544. КАК ДЕЛАЛИ ШЕСТЕРНИ. Жерносек Иван — 5 дней назад — Микола
539. КАК БРОСАЮТ ПИТЬ — 2 недели назад — Ким
ПЬЯНСТВО НА ПРОИЗВОДСТВЕ. Шуш — 2 недели назад — Микола


Популярные записи


Я НЕ ДОЛЖЕН БЫЛ ВЫЖИТЬ. Шуш — 9 месяцев назад   1829



Яндекс.Метрика
 

Copyright © 2009 - 2018 — Леонид Огурцов

LEPEL.BY - Карта Лепеля

Пользовательское соглашение